Przegląd nowości

Muzyczne silva rerum

Szczegóły

Opublikowano: poniedziałek, 11, kwiecień 2022 22:27

Prowadzący tego wieczora krakowskich filharmoników ich szef artystyczny Alaksandar Chumała najpełniej odnalazł się jednak w najbliższym sobie repertuarze, a więc w muzyce dwudziestowiecznej o nowoczesnym zacięciu, w której ma mało sobie równych. II Symfonia Charlesa Ivesa pozornie pozostaje zewnętrznie nieefektowną, zwłaszcza w zestawieniu z fajerwerkami kolorystycznymi Liszta czy Szymanowskiego. Jej walory ukryte są pod powierzchnią i od kompetencji dyrygenta zależy, czy zostaną stamtąd dobyte, zgodnie z przytoczoną przez Bożenę Janicką-Słysz opinią ojca kompozytora: Nie zwracajcie uwagi na dźwięki, gdyż możecie przegapić muzykę (program, s. 12).

W Allegro Chumała zarysował chorałowe kulminacje. Zgodnie z oznaczeniem pięknie zostało wyśpiewane Adagio cantabile, w tym przez szczególnie predestynowaną do tego wiolonczelę pod smyczkiem Franciszka Palla. W finałowym, kontrapunktycznie kolażowym Allegro molto vivace, kapelmistrz wyeksponował ukryte we fletach odniesienia do Dworzakowego Largo z IX Symfonii „Z Nowego Świata“, albo wspólnych źródeł, bo czeski twórca miał w tym ogniwie nawiązać do rdzennie amerykańskich motywów.

Na świadome wykorzystanie pośrednictwa Dvořáka wskazywałaby wszakże podobna instrumentacja. Dodatkowo znacznej satysfakcji dostarczał słuchaczom dźwięk głęboko osadzony w instrumentach. Koncert poprzedził Hymn Ukrainy. Zastanawiam się, czy odgrywanie go przy każdej okazji nie sprawia, że staje się to nieco konwencjonalnym gestem? Jeśli już nie włącza się do programów muzyki ukraińskich kompozytorów, to przynajmniej można by sięgnąć do polskich utworów o tejże tematyce. A więc na przykład Uwertury ukraińskiej „Maria“ Ludwika Grossmana albo Kołomyjki z muzyki Noskowskiego do Chaty za wsią op. 16. A w przypadku omawianego koncertu można było z powodzeniem zastąpić Preludia rzadziej grywanym Mazepą, poematem symfonicznym tegoż Liszta.

                                                                      Lesław Czapliński

• « poprz.
• nast. »