Przegląd nowości

„Przedwiośnie”, czyli obsesja wojny

Szczegóły

Opublikowano: wtorek, 24, czerwiec 2025 12:47

Pewnie dlatego, bo każdy maturzysta to czytał. Główny bohater Cezary Baryka grany z ogromnym poświęceniem przez Jakuba Klimaszewskiego, to postać tragiczna i w zasadzie seryjna, bo jakoś pokrewna ze Stanisławem Ignacym Witkiewiczem – Witkacym, który nawet datę swej śmierci mógłby umieścić na sztandarach, czy Henrykiem bohaterem Ślubu Gombrowicza, który prawie jak Baryka nie poznaje i nie rozumie ani ojca ani matki. W opolskim spektaklu niewiele znaczą takie sprawy brane z książki, jak marzenie ojca Czarusia o „szklanych domach”, bo one przecież się ziściły niezauważone. 

Wystarczy spojrzeć na fasadę Teatru im. Kochanowskiego, który obchodzi półwiecze. O wiele ważniejszy jest trudny do wytłumaczenia problem głębokiego podziału naszej narodowej wspólnoty. Może być jak u Żeromskiego na bolszewików i elity burżuazyjno-arystokratyczne, ale równie dobrze pasuje na postępowców i konserwatystów, na lemingów i prostaków, antychrystów i dewotów itd. 

Aby się z tym potworem uporać nawet kilku Żeromskich nie wystarczy. Pozostaje więc w centrum uwagi oniryczno-koszmarne wrażenie, jakie robi na nas scenografia Marcina Chlandy, podbudowana surrealistycznymi fryzurami i kreacjami  pań z towarzystwa, zaproponowanymi przez kostiumologów z grupy MIxer i symboliczny, ale także grający Chopina fortepian stojący ponad tym strasznym rumowiskiem. Reżyser Piotr Ratajczak, a także podlewająca oryginalny tekst sosem bieżącej polszczyzny adaptatorka Joanna Kowalska poprowadzili naszą wyobraźnię ku współczesnym zmorom, a wspomogły ich znakomicie zdynamizowane światła będące także istotnym bohaterem, jak również muzyka, rozmaita ,wybrana przez Macieja Zakrzewskiego, klasyczna, rockowa, techno, patriotyczna, miejscami stanowczo za głośna, ale nie ma rady. Prawdziwa wojna nie lubi ciszy.

                                                                    Joanna Tumiłowicz

• « poprz.
• nast. »