Przegląd nowości

Pożegnanie z sadem i Łysakiem

Szczegóły

Opublikowano: sobota, 15, luty 2025 22:52

W sytuacji, gdy repertuar rosyjski nie cieszy się wzięciem, choć dotyczy to głównie muzyki, opery, a szczególnie zdyscyplinowane w przestrzeganiu tej swoistej sankcji są państwowe filharmonie, teatry muzyczne, radio i telewizja, stołeczny Teatr Powszechny na pożegnanie dyrektora daje Wiśniowy sad według Antona Czechowa, z różnymi dodatkami i przewrotkami. Za te uzupełnienia odpowiedzialni są po części Łukasz Chotkowski oraz Paweł Sztarbowski – tekst i dramaturgia, i pewnie autorka tłumaczenia Agnieszka Lubomira Piotrowska.

Rzecz w tym, że reżyser całości Paweł Łysak postarał się, aby wszelka rosyjskość wyparowała z tego Wiśniowego sadu, a w zamian pojawiła się ukraińskość, ale w wymiarze ponadczasowym, ponadregionalnym i ponadmentalnym. Autor spektaklu uznał, że jeśli np. Czekając na Godota Samuela Becketta jest w jakimś sensie rezultatem albo dalszym ciągiem „rozmemłania" i bezsiliności, której doświadczają bohaterowie Czechowa, to można jedno z drugim jakoś połączyć, uzupełnić niektóre dialogi o cytaty z Końcówki Becketta, a dodatkowo do obsady wstawić aktora z Ukrainy, pochodzącego z Donbasu Artema Manuilova, który w swoim języku doda ze dwa zdania. Niestety wszystkie te zabiegi spełzły na niczym, Czechow ze swoim krytycyzmem co do rosyjskiej inteligencji przedrewolucyjnej wyszedł na powierzchnię i bohaterowie pożegnali się ze swoim sadem, który kiedyś rodził tyle soczystych i miękkich wiśni. Dekoracje sugerujące jakieś miejskie, zaniedbane bloki a nie wiejską posiadłość, nie zdołały odwrócić wyobraźni widzów, były w kontekście przeważającej ilości Czechowowskiego tekstu bezsilne. Analogie występujące pomiędzy XIX-wiecznym Rosjaninem i XX-wiecznym Irlandczykiem okazały się zbyt wątłe, aby spektaklowi nadać jakiś inni niż w oryginale wydźwięk i przesłanie metafizyczne.

• « poprz.
• nast. »