Przegląd nowości

Księga, która zmieniła Europę i cały glob

Szczegóły

Opublikowano: niedziela, 09, luty 2025 12:22

Wcześniejsze wydania Pisma Świętego były pisane ręcznie, ale wynalazek druku i ruchomych czcionek sprawił, że można było odtąd drukować o wiele szybciej i w większych ilościach, a to oznaczało przewrót cywilizacyjny na miarę dotąd nie wyobrażalną. Pierwszą księgą, jaką Gutenberg wydrukował była właśnie Biblia. Została ona wydana w nakładzie około 180 egzemplarzy, 150 sztuk na papierze i 30 sztuk na pergaminie.

Do dziś przetrwało 48 egzemplarzy (12 na pergaminie, 36 na papierze). Oczywiście na tym wydawnictwie się nie skończyło, ale początek wykorzystania wynalazku dotyczył własnie „Świętej Księgi Chrześcijan" i to ona jako coś niezwykle cennego i ważnego, prawie relikwia, pojawia się na licznych wizerunkach świętych kościoła, w rzeźbach i obrazach stanowiących decorum milionów ołtarzy. W Galerii Sztuki Średniowiecznej, w której obecnie jest także najprawdziwszy skarb – Biblia Gutenberga– można owe księgi zobaczyć w rękach na większości eksponatów przedstawiających świętych, ale i zwykłych ludzi, tyle, że bardziej oświeconych, bo potrafiących czytać. Na te wizerunki ksiąg w rękach ludzkich zwrócił uwagę pierwszych zwiedzających wystawę jej kurator Marcin Bogusz z Muzeum Narodowego w Warszawie. Pokazowi Biblii towarzyszy zatem tematyczna ścieżka zwiedzania poświęcona późnośredniowiecznej kulturze pisma i książce drukowanej. Spacer poprowadzi zwiedzających śladem malarskich i rzeźbiarskich wyobrażeń ksiąg, gdzie widzimy osoby czytające lub piszące, czy tylko trzymające w dłoniach ów atrybut wiedzy i wiary. Mnogość wizerunków osób z kodeksami w dłoniach i napisów na średniowiecznych obrazach uświadamia, jak ważnym przedmiotem była wówczas książka. I tu pojawia się refleksja, jak bardzo spadł i leci na dół w naszych czasach prestiż książki i w ogóle pisma drukowanego.

• « poprz.
• nast. »