Przegląd nowości

30-płytowa kolekcja "BRANA RECORDS" na stulecie urodzin Felicji Blumental

• 

Szczegóły

Opublikowano: poniedziałek, 19, styczeń 2009 01:00

28 grudnia 2008 r. przypadała setna rocznica urodzin wybitnej postaci współczesnego świata wykonawczego - Felicji Blumental, dla której swoje dzieła pisali Heitor Villa Lobos, Krzysztof Penderecki oraz Witold Lutosławski.

Ta międzynarodowej rangi pianistka i klawesynistka, pochodziła z rodziny muzycznej, byłą córką skrzypka. Urodziła się w Warszawie, tu wykształciła i wychowała w kulcie miłości do muzyki Chopina. Naukę gry na fortepianie rozpoczęła w wieku 5 lat. Studia odbyła w Konserwatorium Warszawskim - naukę kompozycji pobierała w kl. Karola Szymanowskiego, a gry na fortepianie uczyła się pod kierunkiem takich mistrzów jak Józef Goldberg, Zbigniew Drzewiecki i Józef Turczyński. W 1934, mając 26 lat, wyjechała do Luksemburga, na studia u Stefana Askenazego, gdzie w tym samym roku zadebiutowała dwoma recitalami z muzyką polską w miejscowej rozgłośni radiowej - wykonała wówczas utwory Moniuszki, Chopina, Paderewskiego i Szymanowskiego. Trzy lata później, mając 29 lat, wzięła udział w III Międzynarodowym Konkursie Pianistycznym im. F Chopina w Warszawie, nie zdobywając jednak większego uznania.

W 1938 wyszła za mąż za malarza Markusa Mizne. Karierę estradową rozpoczęła w 1939, tuż przed wybuchem II wojny światowej ale w obawie przed represjami, po ucieczce wpierw do Francji i Luksemburga, na początku wojny, w 1942 wyemigrowała wraz z mężem do Brazylii, gdzie otrzymała tamtejsze obywatelstwo. Po niezwykle udanym debiucie w Rio de Janeiro, zagrała potem ponad 100 koncertów w Ameryce Łacińskiej. W 1954 pianistka powróciła do Europy - zamieszkała początkowo w Mediolanie (1962 r.), następnie w Londynie - (1973 r.).

Występowała z najlepszymi orkiestrami, m.in. London Symphony, Philharmonia Orchestra, Orchestre National de France, Cleveland Orchestra.Jej repertuar był ogromny i niezwykle różnorodny, co pokazuje też fantastyczna, imponująca wręcz 30-płytowa Kolekcja Felicji Blumental, wydana w ub. r., przez BRANA RECORDS, pewnie z myślą o setnej rocznicy urodzin artystki (z tej to Kolekcji prezentowałem jej nagrania dzieł Chopina w czterech, blisko godzinnych wydaniach Koncertów Chopinowskich w Programie 1 Polskiego Radia w Warszawie, w dniach 16 i 30 marca, 6 kwietnia oraz w dniu setnych urodzin Maestry - 28 grudnia 2008 r.). W 1999 r. Muzeum Sztuki w Tel-Avivie, najbardziej dynamiczne centrum kulturalne Izraela, nazwało swój prestiżowy Międzynarodowy Festiwal Muzyczny imieniem Felicji Blumental. Artystka zmarła 28 grudnia 1991, w Tel-Avivie, w czasie jednej z wielu tur koncertowych. Została pochowana na cmentarzu Kiryat Shaul. Jej córka, śpiewaczka Annette Celine, jest współzałożycielką Fundacji im. Felicji Blumental, i z tego co wiem, to ona właśnie, najwalniej, przyczyniła się do wydania tej 30-płytowej kolekcji. Nawiasem mówiąc, ciekawe okładki płyt są reprodukcjami prac malarskich jej ojca, a męża Felicji Blumental - Markusa Mizne.

30-płytowa limitowana Kolekcja Felicji Blumental, wydana w ub. r. przez BRANA RECORDS, jest imponującym portretem tej wybitnej artystki. Pokazuje jej niezwykłą aktywność oraz niespotykaną rozległość repertuarowych zainteresowań.Na płytach znajdujemy dzieła, od muzyki portugalskiego baroku aż po utwory współczesnych kompozytorów. Dla firm takich, jak Decca, Columbia, Angel czy HMV, obok dzieł koncertowych Beethovena, Mozarta, Griega, Schumanna, Faurego, Liszta - Busoniego, Rachmaninowa, nagrała też zapomniane dziś często koncerty fortepianowe m.in. Isaaca Albeniza, Antona Areńskiego, Muzio Clementiego, Johanna Baptisty Cramera, Carla Czernego, Johna Fielda, Franza Antona Hoffmeistra, Johanna Nepomuka Hummla, Leopolda Antonína Kozelucha, Friedricha Kuhlaua, Dinu Lipattiego, Vincenzo Manfrediniego, Giovanniego Paisiello, Giovanniego Benedetto Plattiego, Antona Rubinsteina, Ferdinanda Riesa, Karla Stamitza, Hekela Tavaresa, Giovanniego Battisty Viottiego; solowe utwory kompozytorów hiszpańskich, portugalskich, brazylijskich i rosyjskich, m.in. Antonio Solera, Rafaela Anglesa, Mateo Albeniza, Carlosa Seixasa, Freiego Jacinto, Joao de Sousy Carvalho, Camargo Guarnieriego, Francisco Mignone'a, Dymitra Kabalewskiego oraz przede wszystkim Heitora Villa - Lobosa.

Utrwaliła również dzieła kameralne, m.in. kwintety fortepianowe Antona Rubinsteina i Mikołaja Rimskiego-Korsakowa. Sporo miejsca zajmuje w tej Kolekcji muzyka polska. Najważniejsze miejsce zajęła twórczość szczególnie cenionego przez nią Fryderyka Chopina. Nagrała 17 walców (1959), 4 Scherzi (1960), wybrane mazurki, nokturny i polonezy (nagrane w Brazylii w 1952 r) oraz Koncert f-moll op. 21 z Orkiestrą w Innsbrucku pod dyrekcją Roberta Wagnera.

Utrwaliła też, wraz ze swoją córką, śpiewaczką - Annette Celine, kilka pieśni Chopina, także liryki Stanisława Moniuszki i Stanisława Niewiadomskiego, a na płycie zatytułowanej "The Spinning Girl - Prząśniczka" nagrała fortepianową, wirtuozowską transkrypcję tej moniuszkowskiej pieśni autorstwa Henryka Melcera oraz kilka etiud i preludiów Karola Szymanowskiego. Bardzo ważne miejsce zajęły dzieła współczesnych kompozytorów: swoją "Partitę na klawesyn i orkiestrę kameralną" napisał dla niej i jej dedykował Krzysztof Penderecki (utwór skomponował na 25 lecie Eastman School of Music) a nagranie artystki z Wielką Orkiestrą Symfoniczną Polskiego Radia w Katowicach, pod dyrekcją kompozytora, w 1972 r., zdobyło Grand Prix du Disque Akademii Francuskiej w 1975 r. F. Blumental grała tę Partitę ponad 50. razy w salach koncertowych na całym świecie. Zachwycony pianistką Heitor Villa-Lobos dedykował jej swój V Koncert fortepianowy prawykonany przez nią w dn. 8 V 1955, z Orkiestrą London Philharmonic, p/d Jeana Martinona. Dzieło to później artystka wielokrotnie wykonywała pod batutą kompozytora oraz nagrała z Orchestre National de France dla EMI (w Kolekcji znalazło się nagranie z koncertu w dn. 25 V 1955 r. w wiedeńskim Musikverein z Wiener Symphoniker, oczywiście, pod dyrekcją kompozytora). W 1978 Witold Lutosławski, specjalnie dla Felicji Blumental, opracował swoje fortepianowe "Wariacje na temat Paganiniego" na fortepian i orkiestrę, wykonane przez artystkę po raz pierwszy z Florida Philharmonic Orchestra pod dyrekcją Briana Priestmanna (szkoda, że w Kolekcji zabrakło nagrania tej nieznanej nam i niewykonywanej wersji Wariacji). Felicja Blumental nagrała także Koncert fortepianowy a-moll op. 17 oraz Fantazję polską op. 19 Ignacego Jana Paderewskiego (z orkiestrami z Wiednia i Innsbrucku). W Kolekcji znajdujemy wiele innych jeszcze programowych rarytasów m.in. fortepianową, autorską wersję Koncertu skrzypcowego Ludwiga van Beethovena.

Adam Rozlach