Przegląd nowości

Cygański temperament, wiedeńska elegancja „Baron cygański” w Dębicy

• 

Szczegóły

Opublikowano: czwartek, 14, maj 2026 11:22

To już dwudziesta szósta premiera przygotowana przez Dębickie Towarzystwo Muzyczno-Śpiewacze pod wodzą niestrudzonego prezesa i dyrygenta Pawła Adamka. Baron cygański, to obok Zemsty nietoperza (premiera w Dębicy w 2017 roku) i Nocy w Wenecji, najpiękniejsza operetka Jana Straussa syna. Jej premiera miała miejsce 24 października 1885 roku w Wiedniu, a w Dębicy – 3 maja 2026 roku w Domu Kultury „Mors” w ramach obchodów Święta Konstytucji. 

 

 

Czegóż tu nie mamy! Oto Sandor Barinkay przybywa na Węgry, by odzyskać swe posiadłości. Kalman Żupan, hodowca świń, korzystający z majątku Sandora, nie chce się z tym pogodzić. Tymczasem Sandor zakochuje się w Arsenie, córce Żupana. Ale przecież Arsena kocha Ottokara! Tymczasem pojawia się Cyganka Saffi, która wkrótce okaże się księżniczką, w której zakochuje się Sandor i bierze z nią ślub. Intryga rozwija się i trwa całe trzy akty!

 

 

Na koniec z wojny do Wiednia powracają Ottokar i Sandor. Ten pierwszy łączy się ze swoją Arseną, a drugi – z Safii i pod wpływem zauroczenia zgadza się zostać wodzem, baronem cygańskim. Cóż, operetka Baron cygański jest tak znana, że nie trzeba jej fabuły zbyt szeroko opowiadać. To królestwo cudownych melodii, z wiedeńskim walcem na czele, duetów, scen zbiorowych, baletu, co jednak w realizacji nie jest łatwe! Wszak miała to być opera! Po wiedeńskiej premierze, która okazała się niebywałym sukcesem, prasa pisała: „Wielki triumf kompozytora”, „Muzyka prawdziwa i naturalna”, „Niewymuszona, świeża i wdzięcznie płynąca inwencja melodyczna”. Tak też było i w Dębicy. 

Reżyseria Jakuba Bulzaka znakomita, dyrygent Paweł Adamek precyzyjny i czarujący – gdybyż jeszcze bokobrody, byłby prawdziwy Johann Strauss syn! – nastrojowa scenografia Grażyny i Wacława Jałowców – i można ruszać z cygańskim taborem w szeroki świat! Doborowi soliści: Magdalena Pawłowska i Karina Sornik w roli Arseny, Joanna Zaucha jako Saffi, Katarzyna Plewniak jako Cyganka Czipra, Alicja Płonka jaklo Mirabella, Tomasz Furman i Grzegorz Rubacha jako Barinkay, Bernard Stawarz jako Ottokar, Artur Wygodnik jako Hrabia Carnero, Jakub Stachula i Mariusz Szczepański jako Książę Piotr Homonay, Piotr Szyper i Michał Smoła jako Cygan Pali. 

 

 

No i cała armia pracowników sceny. Piękne brzmienie prezentował Chór Parafii Matki Bożej Anielskiej w Dębicy i Mielecka Grupa Wokalna, prawdziwie profesjonalnie grała Orkiestra Zespołu Państwowych Szkół Muzycznych w Dębicy wraz z gościnnie występującymi artystami. Żywy balet, to Tancerze Zespołu Pieśni i Tańca „Igloopolanie” i Regionalnego Zespołu Pieśni i Tańca „Pustkowianie”.

 

 

Są też urocze Mażoretki i Uczennice Szkoły Podstawowej Nr 3 w Dębicy. A wszyscy w barwnych strojach, dodających uroku całej choreografii, która jest dziełem Kacpra Jurka. Na scenie – 160 wykonawców! Szanowni Sponsorzy, to wierni współtwórcy dębickiego fenomenu: Dorota i Stefan Bieszczadowie, Miasto Dębica, Powiat Dębicki, Województwo Podkarpackie i wielu innych, których jest cała strona w starannie wydanym programie operetki. I ja tam byłem, miód i wino piłem… W świecie wszechogarniającej hałaśliwej, dudniącej pop kultury, warto zanurzyć się w muzykę pełną uroku, wyważonych proporcji słowa i muzyki, nade wszystko ulec nieprzemijającemu czarowi wiedeńskiej operetki, która, jak we wstępie do programu napisali przedstawiciele władz Powiatu Dębickiego „łączy cygański temperament z wiedeńską elegancją.”

                                                                       Andrzej Szypuła