Przegląd nowości

Feminizm w natarciu

Szczegóły

Opublikowano: poniedziałek, 24, listopad 2025 21:43

Prace na tej wystawie zostały wypożyczone z wielu światowych instytucji, m.in. Galerii Uffizi we Florencji, Muzeum Arabskiego w Katarze, Narodowego Muzeum w Oslo, czy ważnej galerii w Monachium. Samo pojęcie feminizmu zostało stosunkowo niedawno sprowadzone do Polski, jednak kwestionowanie przewagi pierwiastka męskiego absorbowało niektóre przedstawicielki „płci pięknej” już nawet pod koniec XIV wieku. W poszczególnych salach Muzeum Sztuki Nowoczesnej mamy zatem celowo przemieszane świadectwa kobiecego punktu widzenia dziś i nawet bardzo dawno temu. Np. w niewielkiej salce „dyskutują ze sobą” Yoko Ono, wdowa po Johnie Lennonie, japońska artystka, wokalistka i feministka, oraz Artemisia Gentileschi, XVII-wieczna malarka, a właściwie jej obraz Zuzanna i starcy. Wtajemniczeni wiedzą, że była gwałcona przez swego nauczyciela, zaś jego obietnice ślubu okazały się kłamstwem. Takich zbitek historyczno-obyczajowych na wystawie jest o wiele więcej i nierzadko dotykają one najbardziej tragicznych wydarzeń, w których kobiety bywały ofiarami – Powstanie Warszawskie, żydowskie getta w czasie II Wojny Światowej, czy aktualną wojnę na Ukrainie. Druga wystawa zatytułowana Miasto kobiet składa się z czterech części odnoszących się do odrębnych kwestii.

Inne jutra zahaczają o różnorodność form życia, gdzie jest miejsce na kryzysy i rosnącą polaryzację społeczną; tutaj jest też myślenie queerowe jako przestrzeń wolności. Z trzewi wkracza w głąb ciała, w tzw. „bebechy”, gdzie jest trawienie, oddychanie i inne, często niewydolne układy fizyczne i społeczne. Jej serce wbrew tytułowi odnosi się do praw reprodukcyjnych, a w tym również doświadczenia aborcji czy poronienia. Mamy tu nawet bardzo stary wizerunek sakralny Madonny z dzieciątkiem, ale także obraz El aborto wykonany przez meksykańską malarkę Fridę Kahlo, gdzie w sposób symboliczny ukazana jest utrata dziecka, którego ta kobieta bardzo pragnęła. Wreszcie część wystawy o haśle Byłyśmy poświęcona jest Międzynarodowemu Rokowi Kobiet 1975, gdzie także zajmowano się prawami kobiet, choć w dosyć specyficznym, zideologizowanym stylu. Nie od rzeczy jest wspomnieć, że na nowej, podwójnej wystawie feministycznej w Muzeum Sztuki Nowoczesnej można obejrzeć sporo prac polskich artystek. Zarówno tych, które już odeszły jak Bronisława Wilimowska, Tamara Łempicka, czy Alina Szapocznikow, jak też przedstawicielek młodego pokolenia. W czasie specjalnego oprowadzania po wystawie niektóre z nich miały szansę opowiedzieć o swoich inspiracjach. Np. Małgorzata Mycek zwróciła uwagę na własne zaangażowanie w transpłciowość używając męskich końcówek czasowników np. „zrobiłem”, ale także na sprawy wiejskich obyczajów i przesądów. 

• « poprz.
• nast. »