Przegląd nowości

Tako rzecze Duch czasów Skriabina i Szymanowskiego

Szczegóły

Opublikowano: czwartek, 09, październik 2025 15:00

Czasy Skriabina i młodego Szymanowskiego to doba duchowości o teozoficznym podłożu, inspirującej się Indiami (rosyjski twórca planowal tam realizację misterium łączącego barwy dźwiękowe ze świetlnymi, ruchem oraz bodżcami aromatycznymi i dotykowymi) lub mistycyzmem muzułmańskim (Bliski Wschód w przypadku polskiego kompozytora). 

Koncert otworzyła w wyszukany sposób  zinstrumentowana przez Grzegorza Fitelberga Etiuda b-moll op. 4, z kulmimacją wyznaczoną uderzeniem w tamburyn. Słuchając w następnym utworze autorskiej  orkiestracji, można było się przekonać, jak ten przyjaciel Szymanowskiwgo na wskroś ją przeniknął. A wspomnianą kompozycją był Koncert skrzypcowy op. 35. 

Jest on utrzymany w podobnej aurze duchowej i dźwiękowej, co jego III Symfonia, otwierająca w ubiegłym tygodniu nowy sezon Filharmonii Krakowskiej. Obydwa utwory powstały w tym samym 1916 roku, spowodowanego wojną przymusowego pobytu w rodzinnej Tymoszówce. Na tle migotliwej feerii orkiestrowych barw, między innymi za sprawą fortepianu i czelesty, rozwija się partia solowa o dość wirtuozowskim zacięciu, co w znacznej mierze było wkładem zaprzyjaźnionego skrzypka Pawła Kochańskiego. Dalia Kuznecovaitė zagrała ją pewnym i nośnym dźwiękiem, ale trudno mówić o wniesieniu jakichś szczególnych znamion indywidualnej interpretacji do tradycji wykonawczej tego dzieła.

                                                         Lesław Czapliński

• « poprz.
• nast. »