Przegląd nowości

„Oskarżone: Kielce czterdzieści sześć“

Szczegóły

Opublikowano: wtorek, 10, czerwiec 2025 21:21

Otóż wspomniana postać tłumaczy swą niechęć do teatru tym, że była świadkiem zatrzymania przez hitlerowców żydowskich aktorów: Zygmunta Turkowa (Błazen purimowy) oraz Idy Kamińskiej (późniejszej laureatki Oscara za rolę w czechosłowackim Sklepie przy głównej ulicy) i przerażającego spektaklu, kiedy  artystka została zmuszona do rozebrania się i odgrywania nago przez dwie godziny swych ról.

W rzeczywistości oboje nie żyli pod niemiecką okupacją. Turkowowi udało się przedostać do Brazylii, a Kamińska schroniła się w ZSRR. Oczywiście sztuka rządzi się innymi prawami i nie musi ściśle trzymać się historycznej prawdy, ale przedstawienie Mateusza Pamuły posiada cechy teatru faktu, a zatem powinno dochowywać im wierności. Wiąże się z tym zjawisko deziluzji scenicznej rzeczywistości poprzez powierzanie aktorkom męskich ról oraz płynne przechodzenie pomiędzy odgrywanymi postaciami.

Dopiero druga część przybiera bardziej metaforyczny charakter, gdy aktorzy noszą gołębie maski i w tych kostiumach relacjonują bliskie relacje autora z dziadkiem, który był zapalonym hodowcą tych ptaków. W zakończeniu zwracają się wprost do widowni, relacjonując losy sprawców pogromu i wyroki zapadłej w ich procesie na tle widoków z współczesnych Kielc w tle. Pomysłowa jest aranżacja przez Justynę Elmimowską miejsca gry, polegająca na zajmującym centrum sceny dole, mogącym kojarzyć się z ziemnymi schronami, w których przebywali ukrywani Żydzi.

                                                                       Lesław Czapliński

• « poprz.
• nast. »