Przegląd nowości

Propozycje artystyczne Teatro Massimo w Palermo

• 

Szczegóły

Opublikowano: środa, 02, październik 2024 20:34

W Teatro Massimo w Palermo wystawiana jest właśnie z dużym powodzeniem nowa inscenizacja Turandot Pucciniego, w której obsadzie znajduje się troje polskich artystów: śpiewające naprzemiennie rolę tytułową Ewa Płonka i Ewa Vesin oraz kreujący postać Timura Jerzy Butryn. Warto zatem wykorzystać tę okazję, aby przedstawić artystyczne plany owej prestiżowej włoskiej placówki operowej na cały sezon. Otóż wypełniający go repertuar został zbudowany wokół tematu przewodniego: „Eros i Tanatos”, podejmującego poruszony już w minionym sezonie wątek relacji pomiędzy miłością i śmiercią. Już na otwarcie sezonu ów temat dominuje w wystawianym po raz pierwszy w Palermo Le Grand Macabre György’a Ligetiego (w wersji angielskiej), dziele przenikniętym seksem i nawet w tytule przywołującym śmierć.

 

 

Poprowadzi je Omer Meir Wellber, a wyreżyseruje Barbora Horáková, laureatka International Opera Awards 2018. Scenografię przygotuje Thilo Ullrich, kostiumy - Eva-Maria van Acker, a teledyski - Adrià Reixach. Oprócz licznej międzynarodowej obsady do rzeczonej produkcji zaangażowane zostaną oczywiście Orkiestra i Chór Teatro Massimo (przygotowany przez Salvatore Punturo). Warto zauważyć, że sięgnięcie po partyturę Le Grand Macabre jest wymownym wyrazem chęci dyrekcji Teatro Massimo poszerzenia repertuaru poza granice tradycyjnej opery włoskiej. Od 24 stycznia 2025 roku wystawiany będzie Otello, przygotowany w koprodukcji z Teatro San Carlo w Neapolu. Przedostatnia opera Giuseppe Verdiego powraca po 11 latach na Sycylię w wizji reżysera Mario Martone (który w 2001 roku przedstawił w Palermo niezapomnianą inscenizację Lulu Berga), ze scenografią Margherity Palli, kostiumami Ortensji De Francesco, projekcjami wideo Alessandro Papy i reżyserią świateł zaprojektowaną przez Pasquale Mariego. W obsadzie znajdą się jedni z najbardziej utytułowanych solistów: Yusif Eyvazov jako Otello i Nicola Alaimo, który powraca do roli Jago po debiucie z Riccardo Mutim w 2008 roku. W Desdemonę wcieli się zaś Barno Ismatullaeva, w minionym sezonie doceniona przez publiczność Teatro Massimo w roli Cio-Cio-San. Na podium stanie zaś Jader Bignamini, dyrygent bardzo aktywny we Włoszech i za granicą. Następnie przechodzimy do repertuaru francuskiego XIX wieku z zaplanowanym od 19 marca Faustem Charlesa Gounoda, pod dyrekcją Daniela Orena i w nowej inscenizacji Fabio Ceresy, scenografią Tiziano Santiego, kostiumami Giuseppe Palelli i  reżyserią świetlną Giuseppe Di Iorio. 

W roli Fausta wystąpi Ivan Ayón Rivas, jeden z najbardziej obiecujących młodych tenorów, laureat Konkursu Operalia 2021 i Nagrody Abbiati 2022. W rolę Małgorzaty wcieli się Federica Guida, ulubienica publiczności w Palermo, oklaskiwana już w zeszłym sezonie jako Gilda w Rigoletcie i Leila w Poławiaczach pereł, a Mefistofelesem będzie jeden z najlepszych obecnie basów: Erwin Schrott, na przemian z Francuzem Nicolasem Courjalem. Pełniący dożywotnio funkcję honorowego dyrygenta Teatro Massimo Gabriele Ferro poprowadzi Napój miłosny Gaetano Donizettiego, przy czym ta historia miłości Nemorino i Adiny zostanie pokazana w sprowadzonej z Teatro dell'Opera di Roma inscenizacji Ruggero Cappuccio, ze scenografią Nicoli Rubertelliego, kostiumami Carlo Poggioliego i światłami Vinicio Cheliego. Nemorino i Adiną będą René Barbera i Desirée Rancatore na zmianę z Galeano Salasem i Giulią Mazzolą. Ponadto w operze tej zaprezentują się  Vittorio Prato (Belcore), Paolo Bordogna (Dulcamara), a w obsadzie alternatywnej odpowiednio Andrea Piazza i Francesco Vultaggio.

 

 

20 maja powróci do Palermo po dwudziestu latach nieobecności jedno z najważniejszych dzieł dwudziestowiecznego repertuaru: Salome Richarda Straussa, pod batutą wspomnianego już Omera Meira Wellbera - szefa muzycznego Teatro Massimo - i w inscenizacji Bruno Ravelli z Irish National Opera. Wśród wykonawców znajdą się sopranistka Astrid Kessler w roli księżniczki Salome, tenor Charles Workman (Herod), Anna Maria Chiuri (Herodiada) oraz Tommi Hakala (Prorok Jochanaan). Dla uczczenia trzechsetnej rocznicy śmierci Alessandro Scarlattiego (1660-1725), który przyszedł na świat właśnie w Palermo, zdecydowano się pokazać jego operę Il Mitridate Eupatore - z librettem poety i architekta Girolamo Frigimelica Robertiego - wystawioną po raz pierwszy w roku 1707 w Teatro San Giovanni Grisostomo w Wenecji. Wspomnijmy tylko, że tekst Robertiego jest pozbawioną złudzeń refleksją na temat władzy, z wyeksponowanym wątkiem zemsty, wzorowanym na tragicznej historii Elektry. Reżyserią zajmie się Cecilia Ligorio, scenografią Gregorio Zurla, zaś kostiumami Vera Pierantoni Guia. W obsadzie zobaczymy cenionych interpretatorów repertuaru barokowego, takich jak kontratenor Jurij Mynenko (Mitridate/Oreste), sopranistka Arianna Vendittelli (Laodyce/Elettra), Carmela Remigio (Stratonica), Francesca Ascioti (Issicratea), Renato Dolcini (Farnace), Martina Licari (Nicomede). Na podium Orkiestry Teatro Massimo Orchestra stanie ceniony znawca muzyki dawnej Giulio Prandi. 

Ostatnią operą sezonu będzie reprezentująca styl bel canto Lunatyczka Vincenzo Belliniego (17 października 2025), w nowej inscenizacji Bárbary Lluch ze scenografią Christofa Hetzera, kostiumami Clary Peluffo i reżyserią świateł Ursa Schönebauma. W tej będącej międzynarodową koprodukcją (z Teatro Real w Madrycie, Gran Teatre del Liceu w Barcelonie i Nowym Teatrem Narodowym w Tokio) realizacji obok miejscowej orkiestry i chóru udział weźmie też Balet Teatro Massimo, który zaprezentuje się w choreografii Iratxe Ansy. W obsadzie zabrzmią wspaniałe głosy bel canto, poczynając od śpiewających na zmianę rolę tytułową Jessiki Pratt i Ruth Iniesty, sopranów, które zadebiutowały razem w Teatro Massimo w 2018 roku w Purytanach Belliniego. Ponadto w postać Elwina wcieli się tenor Francesco Demuro, a w Hrabiego Rodolfo - bas Carlo Lepore.

 

 

Przedstawienie poprowadzi młody, wszak wyjątkowo uzdolniony i już bardzo ceniony dyrygent Giuseppe Mengoli. Istotną część repertuarowych propozycji placówki sztuki lirycznej w Palermo stanowią przedstawienia baletowe. Pierwszą pozycją sezonu będzie zaplanowany na 14 grudnia tego roku Dziadek do orzechów Piotra Czajkowskiego pod batutą Mojca Lavrenčiča oraz w choreografii Jeana-Sébastiena Colau i Vincenzo Veneruso, ze scenografią Renzo Milana i kostiumami Cécile Flamand. Pasjonująco zapowiada się dyptyk baletowy, na który złożą się: oryginalny projekt „Rossini Cards” z muzyką Rossiniego i w choreografii Mauro Bigonzettiego oraz „Święto wiosny” Strawińskiego w choreografii Edwarda Cluga. Pierwszą pozycję włoski choreograf określa jako „abstrakcyjną kreację, wolną od jakiegokolwiek dramaturgicznego kadru, nie opowieść, ale obrazy przedstawiające równoległe życia: obrazy, pocztówki, dramatyczne ikony i zabawne sytuacje”. Chodzi tutaj o realizację Słoweńskiego Teatru Narodowego w Mariborze ze scenografią i światłami Carlo Cerriego oraz kostiumami Anny Biagiotti. Druga część spektaklu - ze scenografią Marko Japelja i kostiumami Leo Kulaša - pochodzi z Teatro dell'Opera di Roma.  Składając w niej hołd Niżyńskiemu i Strawińskiemu, Edward Clug nawiązuje do śmiałej wersji Diagilewa, przedstawiając ofiarny kult dziewicy wybranej do tańca na śmierć w celu przebłagania pogańskich bogów wiosny. Zdecydowanym i widowiskowym elementem choreografii jest woda, symbol oczyszczenia i powrotu do życia, która nagle wdziera się z góry, tworząc jezioro, w którym tancerze ślizgają się, skaczą, biegają. Następnie 6 maja przyszłego roku powróci na scenę balet Anna w choreografii Vincenzo Veneruso i z muzyką kompozytora Paolo Buonvino, który również poprowadzi Orkiestrę Teatro Massimo.

Ta stworzona specjalnie dla tutejszego Corps de Ballet kreacja choreograficzna opowiada historię kobiety, która wplątuje się w destrukcyjny romans z narkomanką. Co ważne, owa historia w dosadny sposób obnaża szkody wyrządzane przez toksyczne związki i właśnie ze względu na swoją trudną do przecenienia wartość edukacyjną jest również proponowana podczas poranków organizowanych dla szkół. Bywalcy Teatro Massimo z pewnością nie przegapią także okazji do obejrzenia baletu Adolphe'a-Charles’a Adama Giselle w klasycznej choreografii Jeana Coralliego i Julesa Perrota, ze spowitą mgłą i przywołującą upiorne wizje scenografią Francesco Zito. Tym razem orkiestra będzie grała pod dyrekcją izraelskiego maestro Nira Kabarettiego. 

 

 

Nie sposób wreszcie jeszcze nie wspomnieć o uzupełniającym wyżej wymienione propozycje sezonie koncertowym, który 5 grudnia zainauguruje maestro Gabriele Ferro. Następnie koncerty sylwestrowe poprowadzą Omer Meir Wellber oraz Michele De Luca, który stanie na czele Massimo Youth Orchestra. W styczniu zaprezentuje się w pełnej krasie przed swoją publicznością operowy chór pod dyrekcją swojego szefa Salvatore Punturo. Pozostałe siedem koncertów z udziałem Orkiestry i Chóru Teatro Massimo przygotują tacy dyrygenci jak Gianna Fratta - która poprowadzi (7 lutego) koncert z pianistą Paulem Lewisem - Gaetano D'Espinosa (24 kwietnia), talent z Palermo, który ugruntował swoją pozycję za granicą, oraz występujący gościnnie już po raz kolejny w Palermo Ben Glassberg (5 czerwca 2025),  Umberto Clerici (12 stycznia 2025) oraz Ingo Metzmacher (31 października 2025). Kontynuowane są też nawiązane w minionych latach współprace, na przykład z Sicilian Jazz Orchestra - The Brass Group (koncert 7 września 2025) pod batutą Domenico Riiny. Z kolei koncertem zorganizowanym we współpracy z Ministerstwem Szkolnictwa Wyższego i Badań Naukowych rozpocznie się tournée Narodowej Orkiestry Barokowej Konserwatoriów (składającej się z najlepszych studentów włoskich uczelni muzycznych), które następnie obejmie także Teatro dell'Opera w Rzymie i Stowarzyszenie Scarlattiego w Neapolu. 27 marca dyrygować nią będzie Enrico Pagano, niezwykle obiecujący młody dyrygent. Marco Betta, dyrektor naczelny i artystyczny Teatro Massimo, mówi, że nowy sezon „jest pomyślany jako fresk, jako wielkie zwierciadło, w którym odbijają się nasze czasy poprzez wielką tradycję opery, tańca i muzyki, jako archipelag sztuki, który opowiada wizje i emocje teatru, o których można dziś marzyć i wyobrażać sobie”. Podkreśla też, iż pragnie „zbudować teatr społeczny poza samym teatrem, z pragnieniem i nadzieją, że wiele osób będzie miało dzięki temu szansę na otworzenie się na świat sztuki i kultury”. Bardzo cieszy i napawa optymizmem fakt, że w tak trudnym obecnie kontekście ekonomiczno-politycznym działania Marco Betty i kierowanego przezeń zespołu znajdują pełne zrozumienie i wsparcie ze strony włoskiego Ministerstwa Kultury, władz regionu Sycylii i miasta Palermo.

                                                                                       Leszek Bernat